Trong hệ thống phân loại MIMS năm 2026, nhóm Thuốc đối kháng calci (Calcium Antagonists hoặc Calcium Channel Blockers – CCBs) nằm trong mục 2e thuộc danh mục Cardiovascular & Hematopoietic System.
Đây là nhóm thuốc quan trọng trong điều trị tăng huyết áp và đau thắt ngực bằng cách ngăn chặn dòng ion calci đi vào tế bào cơ tim và cơ trơn mạch máu, giúp giãn mạch và giảm sức co bóp của tim.
MIMS phân loại nhóm này thành 2 phân nhóm chính dựa trên cấu trúc hóa học và tác dụng lâm sàng:
1. Nhóm Dihydropyridines (DHP) – Tác dụng chủ yếu trên mạch máu
Nhóm này có tác dụng giãn mạch ngoại biên mạnh, ít ảnh hưởng trực tiếp đến nhịp tim ở liều điều trị thông thường.
- Các hoạt chất phổ biến:
- Amlodipine: Phổ biến nhất, có tác dụng kéo dài. (Biệt dược tiêu biểu: Amlor)
- Nifedipine: Có dạng phóng thích kéo dài (GITS/Retard) để điều trị tăng huyết áp lâu dài. (Biệt dược tiêu biểu: Adalat LA)
- Felodipine, Nicardipine, Lercanidipine, Lacidipine.
- Chỉ định chính: Tăng huyết áp, đau thắt ngực ổn định (dạng dự phòng).
2. Nhóm Non-Dihydropyridines – Tác dụng trên cả tim và mạch máu
Nhóm này có tác dụng làm chậm nhịp tim, giảm sức co bóp cơ tim và làm chậm dẫn truyền thần kinh trong tim.
- Các hoạt chất:
- Verapamil: Tác động mạnh nhất lên tim. (Biệt dược tiêu biểu: Isoptin)
- Diltiazem: Tác dụng trung gian giữa Verapamil và nhóm DHP.
- Chỉ định chính: Nhịp tim nhanh, rung nhĩ, đau thắt ngực và tăng huyết áp.
3. Thuốc phối hợp sẵn (Fixed-dose combinations)
Hiện nay trong danh mục MIMS 2026, các thuốc đối kháng calci thường được phối hợp sẵn trong một viên thuốc để tăng hiệu quả điều trị:
- CCB + Thuốc ức chế men chuyển (ACEI): Ví dụ Amlodipine + Perindopril (Coveram).
- CCB + Thuốc chẹn thụ thể (ARB): Ví dụ Amlodipine + Valsartan (Exforge).
- CCB + Statin: Ví dụ Amlodipine + Atorvastatin.
Lưu ý an toàn (Cập nhật 2026):
- Tác dụng phụ thường gặp: Phù chân (đặc biệt với nhóm DHP), đỏ bừng mặt, nhức đầu và táo bón (đặc biệt với Verapamil).
- Chống chỉ định: Không dùng nhóm Non-DHP cho bệnh nhân suy tim nặng hoặc block tim trừ khi có chỉ định đặc biệt từ chuyên gia.
Bạn có thể tra cứu chi tiết hơn về hàm lượng và hướng dẫn sử dụng cho từng biệt dược cụ thể tại MIMS Vietnam.