Trong hệ thống phân loại của MIMS 2026, nhóm Thuốc kháng giáp (Antithyroid Agents) nằm trong danh mục Thuốc điều trị Tuyến giáp (Thyroid Agents), thuộc chương Hormon hệ thống.
Dưới đây là các chi tiết về nhóm thuốc này:
1. Phân loại theo hoạt chất
MIMS phân chia các thuốc kháng giáp dựa trên cơ chế ức chế tổng hợp hormone tuyến giáp, chủ yếu thuộc nhóm Thionamides:
- Imidazole derivatives: Hoạt chất phổ biến nhất là Methimazole và tiền chất của nó là Carbimazole.
- Thiouracil derivatives: Hoạt chất tiêu biểu là Propylthiouracil (PTU).
2. Cơ chế tác dụng
Các thuốc này hoạt động bằng cách:
- Ức chế enzyme peroxidase tại tuyến giáp, ngăn chặn quá trình oxy hóa iod và gắn iod vào khung tyrosine của thyroglobulin.
- Riêng PTU còn có thêm tác dụng phụ là ngăn chặn sự chuyển đổi từ T4 thành T3 (dạng hoạt động mạnh hơn) ở các mô ngoại vi.
3. Chỉ định chính
- Điều trị bệnh nội khoa: Dùng cho bệnh nhân mắc bệnh Graves (Basedow) hoặc bướu nhân độc tuyến giáp để đưa tình trạng bệnh về bình trạng giáp (euthyroid).
- Chuẩn bị phẫu thuật: Kiểm soát nồng độ hormone trước khi cắt bỏ tuyến giáp để tránh cơn bão giáp.
- Hỗ trợ điều trị phóng xạ: Sử dụng trước hoặc sau khi điều trị bằng Iod phóng xạ (I-131).
4. Lưu ý đặc biệt và Độc tính (Cập nhật MIMS 2026)
- Mất bạch cầu hạt (Agranulocytosis): Đây là tác dụng phụ hiếm gặp nhưng rất nguy hiểm. Bệnh nhân cần đi khám ngay nếu có biểu hiện sốt cao hoặc đau họng đột ngột.
- Độc tính trên gan: PTU có nguy cơ gây suy gan nặng cao hơn Methimazole, do đó Methimazole thường là lựa chọn ưu tiên (ngoại trừ 3 tháng đầu thai kỳ).
- Phụ nữ có thai:
- 3 tháng đầu: Ưu tiên dùng PTU vì Methimazole có nguy cơ gây dị tật bẩm sinh (bất sản da đầu).
- Từ tháng thứ 4: Thường chuyển sang Methimazole để giảm nguy cơ độc gan cho mẹ.
5. Các hoạt chất hỗ trợ khác (thuộc nhóm H03C)
Ngoài thuốc kháng giáp trực tiếp, MIMS cũng liệt kê các thuốc liên quan:
- Iodides (Dung dịch Lugol/Kali Iodid): Dùng liều cao để ức chế giải phóng hormone tức thời trước phẫu thuật.
- Iod phóng xạ (I-131): Dùng để phá hủy mô tuyến giáp trong điều trị cường giáp hoặc ung thư tuyến giáp.
Để tra cứu liều lượng và các biệt dược hiện hành (như Thyrozol, Berthyrox), bạn nên truy cập MIMS Vietnam.
Hộp 4 vỉ x 25 viên
Hộp 10 vỉ x 10 viên
Hộp 10 vỉ x 10 viên
Hộp 10 vỉ x 10 viên
Hộp 10 vỉ x 10 viên
Hộp 4 vỉ x 25 viên
